برنامه ریزی سنایو چیست؟ راهنمای جامع سناریو نویسی در مدیریت

برنامه ریزی سنایو چیست؟ راهنمای جامع سناریو نویسی در مدیریت

برنامه ریزی سناریو چیست؟ برنامه ریزی سناریو یکی از روش‌های معروف و قدرتمند در مدیریت راهبردی است. برنامه‌ریزی سناریو به صورت متداول در آینده پژوهی و همین طور برنامه‌ریزی استراتژیک مورد استفاده قرار می‌گیرد.

کارکرد برنامه‌ریزی سناریو که آن را به یک ابزار مورد توجه و علاقه مدیران و تصمیم گیران برای اجرای راهبردها تبدیل کرده است که امکان مدیریت عدم قطعیت‌ها و ریسک‌ها را برای آن‌ها فراهم می‌کند. در این مقاله به معرفی این روش برنامه ریزی و ارائه ابزاری برای استفاده ساده‌‎تر از آن می پردازیم.

روش برنامه ریزی سناریو

برنامه ریزی سناریو اولین بار پس از جنگ جهانی دوم مطرح شد و به عنوان روشی جهت برنامه‌ریزی نظامی‌جهت شناخت و تصمیم گیری در مورد سیاست‌های دشمن در نیروی هوایی آمریکا به کار رفته است. در دهه ۱۹۹۰ م، هرمان كاهن آن را به مفهومی‌تجاری تبدیل کرد و در نهایت (ابتدای دهه ۷۰ م.) به واسطه فعالیتهای دوک، در کمپانی تفتی داچ شل به عنوان روشی کاربردی جهت برنامه‌ریزی به دنیای کسب و کار معرفی شد و محبوبیت یافت(+).

سناریو چیست

تعاریف متعددی برای سناریو ارائه شده است. پیتر یک سناریو را شرح کاملی از آینده محتمل بر اساس گروهی از پارامترهای سازگار تعریف میکند و مک تالتی سناریو را تصویر کمی‌با کیفی آن آینده سازمان با گروه که براساس مجموعه ای از فرض‌ها ترسیم شده باشد، تعریف می‌کند. کاملترین تعریف را فاستر ارائه می‌کند. سناريو شرحی از آینده متحمل براساس مجموعه ای از عوامل سازگار در چارچوبی از پیش فرضهای مشخص است و شامل عوامل کمی‌و کیفی می‌شود(هاشمی‌و اعرابی و حنفی‌زاده، 1385).

تعریف سناریو در سیاست گذاری و مدیریت استراتژیک

سناریو پیشگویی نیست، یعنی توصیف تصویری از آینده وضعیت موجود که نسبتا تعجبی بر می‌انگیزد، نیست. سناریو تصویر خیالی، یعنی یک آینده مطلوب، ولی سناریو در برنامه ریزی سناریو پاسخی قانع کننده به این سؤال است که «به احتمال زیاد چه چیز ممکن است اتفاق بیفتد؟» یا «چه اتفاقی می‌افتد اگر….؟». پس سناریو با پیش بینی با خیال پردازی که هردوی آنها گرایش به پنهان کردن خطرات دارند، متفاوت است. برعکس، سناریو مدیریت خطر را ممکن می‌سازد. تعریف واحدی برای سناریوها با برنامه‌ریزی سناریو وجود ندارد.

متفکران متفاوت هر یک تعریف خود را از سناریوها و برنامه ریزی سناریو دارند:

  • در یک تعریف سناریو دیدگاهی از نظر درونی منسجم از اینکه آینده احتمالا به چه شکل خواهد بود، است.
  • در تعریف دیگر سناریو ابزاری برای دستور دادن به ذهن در مورد محیط‌هایی است که در آینده پدیدار شدنشان محتمل هست و در آنها تصمیم ما ممکن است به درستی اجرا شود.
  • همچنین سناریو روشی تنظیم شده برای تصویر کردن آینده‌های محتمل است که در آن تصمیمات سازمانی ممکن است اجرا شوند.

 پیتر یک سناریو را شرح کاملی از آینده محتمل بر اساس گروهی از پارامترهای سازگار تعریف میکند و مک تالتی سناریو را تصویر کمی‌ یا کیفی آن آینده سازمان یا گروه که براساس مجموعه ای از فرض‌ها ترسیم شده باشد، تعریف می‌کند.

همانطور که مشاهده می کنید، سناریو توصیف واضحی از آینده قابل قبول است. به طور کلی، هر چه بیشتر به جلو نگاه می‌کنیم، احتمالات بیشتر می‌شوند. بعضی از چشم‌اندازهای ممکن امروز بیشتر از بقیه محتمل به نظر آیند، بعضی دیگر ترجیح دارند، بیشتر دلخواه هستند و چشم‌اندازهای دلخواه اغلب ممکن است همان چشم اندازهای محتمل نباشد. دلخواه‌ترین چشم انداز، شاید حتی در درون حوزه چشم‌اندازهای آینده ممکن قرار نگیرد. در عین حال نمی‌توانیم هر چشم انداز ممکن در آینده را بررسی یا کشف کنیم. نیاز داریم که پیچیدگی را کاهش دهیم تا بتوانیم بر آن فائق آییم. این جایی است که نوشتن سناریو به کار می‌آید.

هدف از نوشتن سناریو

از طریق سناریوهایی که با مهارت تهیه شده اند، می‌توانیم به مقدار زیادی از عدم قطعیت بکاهیم و آن را به تعدادی مسیرهای جایگزین قابل قبول تبدیل کنیم که باهم حاوی مرتبط ترین ابعاد عدم قطعیت باشند. نوشتن سناریو تنها یک وسیله برنامه‌ریزی نیست، بلکه یک ابزار برای آموزش مؤتر نیز است. تفکر در قالب سناریو به ما کمک می‌کند که منطق پیشرفت‌ها را درک و نیروی محرکه و عوامل اصلی، بازیکنان اصلی و استعداد بالقوه خودمان را برای اثرگذاری مشخص کنیم. برنامه‌ریزی سناریو یک روش برنامه‌ریزی است که برای روبرو شدن با عدم قطعیت در محیط‌های کاری آینده مورداستفاده قرار می‌گیرد.

 یک سناریوی خوب باید برای سؤال موردنظر دیدگاه‌هایی مفیدی فراهم آورد و در ایجاد قدرت تصمیم گیری کمک نماید همچنین به صورت واقع بینانه ای در داخل محدوده محتمل قرار داشته باشد و در کنار سایر سناریوهای پیش بینی شده دیگر، گسترده ترین میزان عدم قطعیت را پوشش دهد و نیز باید از نظر درونی، منسجم و یکپارچه باشد. (میرزایی و جهرمی، 1397)

اگرچه فرایند تدوین سناریو در این موضوع به شکل‌های گوناگونی تعریف شده است ولی به طور کلی می‌توان این فرایند را در مراحل تعيين عوامل محرک محیطی، طراحی سناریوها،  ارزیابی و بررسی سناریوهای طراحی شده، نوشتن سناریوها با جزئیات کامل خلاصه کرد. (هاشمی‌و اعرابی و حنفی‌زاده، 1385).

 در زیر فرایند تدوین سناریو بر اساس مدل شوارتز آورده شده است. مهمترین تقویت‌هایی که بر روی مدل شواترز صورت گرفته است مربوط به مراحل سوم (تعیین عوامل محرک محیطی)، مرحله پنجم (طراحی سناریو)، مرحله پنجم ( نوشتن سناریو با جزئیات کامل) و در نهایت بخش‌های اضافه و تعدیل شده در قسمت آخر است.

برنامه ریزی سناریو با متد شوارتز

مراحل سناریو نویسی بر اساس رویکرد عدم قطعیت بحرانی (مدل شوارتز در برنامه‌ریزی سناریو)

رویکردهای متفاوتی به برنامه ریزی سناریو وجود دارد. بررسی‌ها نشان می‌دهد روش GBN که به مدل شوارتز معروف است، بسیار به کار گرفته شده و اعتبار زیادی در این حوزه دارد. ساختن سناریوها بر اساس روش شوارتز هشت مرحله اصلی است (گوهری‌فر و همکاران).

1- روشن کردن تمرکز اصلی سناریوها (پرسش اصلی)

توسعه سناریوها با نگاه از محیط درونی، سپس، تسری آن به محیط بیرونی آغاز می‌شود، بدین ترتیب که ابتدا فرایند با پرسش یا تصمیمی‌خاص درباره محیط درونی شروع می‌شود، سپس، بنای سناریوها به سوی محیط بیرونی شکل می‌گیرد.

2- بررسی تغییرات گذشته برای لحاظ کردن در برنامه ریزی سناریو

در گام دوم، نیاز تعریف موفقفیت و کامیابی در تصمیم و یا برنامه و به تدوین فهرست عوامل اصلی تأثیر گذار بر کامیابی یا ناکامی‌ آن تصمیم است.

3- شناسایی تغییرات آینده و نیروهای پیشران تغییرات شناخته شده

گام سوم شامل تدوین فهرست نیروهای پیشران در محیط کلان سازمانی است. علاوه بر فهرست کنترل شده نیروهای اجتماعی، اقتصادی، سیاسی، زیست محیطی و فناورانه، نکته مهم دیگر درباره جنبه‌های محیط کلان این است که «چه نیروهایی در پس نیروهای شناسایی شده در محیط خرد،  فعال اند؟(آذر و گوهری‌فر و مشبکی، 1393)

4-شناسایی عدم قطعیت‌های اصلی

نتایج حاصل از ارزیابی محیط در مرحله ورودی سبب تعیین عوامل خارجی می‌شود. در بررسی عوامل خارجی سعی می‌شود روندها و رویدادهایی که از کنترل سازمان خارج است، شناسایی شوند. این عوامل طبیعت محيط، آینده سازمان را تحت تأثیر قرار می‌دهند. برای شناسایی عدم قطعیت ها می توانید از منابع مختلفی استفاده کنید. از جمله این موارد میتوان به نمونه های زیر اشاره کرد

  • رقابت خارجی، جابه جایی جمعیت، تغيير سن جامعه و مسائلی از این قبیل اشاره کرد.
  • بر مبنای یکی از منابع می‌توان این عوامل را به پنج گروه تقسیم کرد: ۱) نیروهای اقتصادی؛ ۲) نیروهای اجتماعی، فرهنگی، بوم شناسی؛ ۳) نیروهای سیاسی، دولتی و قانونی؛ 4) نیروهای فناوری و 5) نیروهای رقابتی از این عوامل، تحت عنوان متغیرهای محیطی، شناسه‌های محیطی و نیز عوامل محرک یاد می‌شود.
  • سنژ، عوامل محرک را به دو دسته «از پیش معلوم» و «غیرقابل پیش بینی» تقسیم می‌کند. به طور مثال ساختار جمعیتی یک کشور به علت نرخ تغییر بسیار کند آن در گرو عوامل محرک از پیش مشخص قرار می‌گیرد و عملکرد رقبا در زمره عوامل محرک غیرقابل پیش بینی تقسیم بندی می‌شود.

جهت تشخیص عوامل محرک غیرقابل پیش بینی از عوامل محرک از پیش مشخص، عوامل محرک به دست آمده از مرحله ورودی را براساس دو معیار میزان اهمیت و میزان عدم قطعیت امتیازدهی می‌نماییم. عوامل محرک بسیار با اهمیت و بسیار غیر قطعی را شناسایی کرده و مقادير ممكن آنها بیان می‌شود(هاشمی‌و اعرابی و حنفی‌زاده، 1385)

5- ایجاد چارچوب منطقی بر اساس عدم قطعیت‌های شناسایی شده

گام بعدی شامل طبقه بندی عوامل اصلی و روندهای پیشران بر اساس دو معیار است: نخست درجه اهمیت برای موفقیت موضوع یا تصمیمی‌است که در گام اول شناسایی شده است و دوم درجة عدم قطعیت محیط بر عوامل و روندهاست. نکته اصلی، شناسایی دو یا سه عامل یا روندی است که مهم ترین و غیر قطعی ترین‌ها باشند. (آذر و گوهری‌فر و مشبکی، 1393)

در عمل، نتیجه مرحله طبقه بندی، محورهایی است که سناریوهای نهایی بر پایه آنها متمایز می‌شوند. مشخص کردن این محورها در واقع، مهم ترین گام در فرایند تدوین سناریوهاست. هدف نهایی رسیدن به سناریوهایی است که تفاوت‌های آنها، برای تصمیم سازان قابل توجه باشد.

اگر محورهای اصلی عدم قطعیت‌های حساس شناسایی شده باشد، مفید است که آنها را به طور گسترده(در یک محور)، با ماتریس (دو محور) و یا با حجم (سه محور) نشان داد که سناریوهای مختلف قابل شناسایی و جزییات آنها قابل بسط باشد. منطق هر یک از سناریوها با موقعیت آن در ماتریس پیشران‌های مهم، قابل تشخیص است(آذر و گوهری‌فر و مشبکی، 1393)

به زعم اعرابی وهمکاران جهت تبدیل عوامل محرک شناسایی شده به تعداد محدودی سناريو، دو روش عمومی‌وجود دارد. روش القايي و روش استنتاجی

  • در روش القایی از دو رویکرد متفاوت می‌توان بهره گرفت. در یکی، تیم طراح سناریو، با برگزاری جلسات متعدد طوفان مغزها، وقایع و اتفاقات محتمل آینده را مورد بحث قرار داده و عوامل به وجود آورنده و عواقب رویدادها را بررسی کرده و سپس سناریوها براساس رویدادها شکل می‌گیرند.
  • در رویکرد دوم، محتمل ترین حالت برای آینده سازمان از نگاه برنامه ریزان مشخص می‌شود. در چنین حالتی، تمامی‌پیش بینی‌ها به درستی رخ می‌دهند، روندها همانگونه که انتظار می‌رفته ادامه می‌یابند و هیچ گونه رویداد پیش بینی نشده‌ای به وقوع نمی‌پیوندد. چنین حالتی را اصطلاحا آینده رسمی‌سازمان می‌نامند. معمولا در تعیین آینده رسمی‌سازمان از گزارش‌های سالیانه، پیش بینی‌ها و مصاحبه با مدیران سازمان بهره گرفته می‌شود.

 

در مرحله بعد مقدار هر یک از عوامل محرک در آینده رسمی‌سازمان معین می‌شود و مهمترین و تأثیرگذارترین عوامل محرک بر این آینده مشخص می‌گردند. سپس سایر حالاتی که علاوه بر آینده رسمی‌ممکن است به واسطه تغييرات محتمل ولی غافلگیر کننده در عوامل محرک به وجود بیاید، در جلسه طوفان مغزها به بحث گذاشته می‌شوند.

در این جلسات با گروه بندی عوامل محرک مشابه و بررسی تعامل میان این گروه‌ها، در مورد سناریوهای امکانپذیر علاوه بر آینده رسمی‌تصمیم گیری می‌شود. با در روش استنتاجی، در اولین گام در مورد از مهمترین عوامل محرک تعیین می‌شوند. این انتخاب براساس دو فاکتور اهميت و عدم قطعیت هر عامل محرک صورت میگیرد.

همان‌طور که در شكل زیر نیز مشخص است، عوامل محرک مشخص شده در محور عمود بر هم را تشکیل می‌دهند، روی هر محور مقادیر یکی از عوامل محرک از کمترین مقدار تا بیشترین مقدار مشخص می‌شود. این دو محور متعامد صفحه را به 4 ناحیه تفکیک میکنند که هر یک نشان‌دهنده ترکیب خاصی از دو عامل محرک یا به عبارتی دیگر نشاندهنده یک سناریو است.

استفاده از ۲ محور یا همان ۲ عامل محرک به این جهت توصیه شده است تا سادگی و عدم پیچیدگی در طراحی سناریوها حفظ شود و نمایش و ارتباط آن با سایر اعضای سازمان براحتی امکان‌پذیر باشد. در پایان این مرحله با استفاده از یکی از دو روش القایی یا استنتاجی، ترکیب‌های معناداری از عوامل محرک مهم و غیر قطعی محیط به صورت سناریوها تعریف می‌شوند که آنها را اصطلاحا سناریوهای اولیه می‌نامند. (هاشمی‌و اعرابی و حنفی‌زاده، 1385)

6- پربار کردن مشخصه‌های اصلی و توسعه روایت‌ها برای هر یک از سناریوها

زمانی که مهم‌ترین نیروهای پیشران و منطق تمایز سناریوها مشخص شد، پربار کردن چارچوب سناریوها با رجوع به عوامل اصلی و روندهای شناسایی شده در گام‌های دوم و سوم. قابل اجرا خواهد بود. در هر سناریو باید به عوامل اصلی و روندها توجه شود. گاهی به سرعت معلوم می‌شود که کدام جنبه از عدم قطعیت باید در کدام سناریو قرار داده شود و البته گاهی چنین نیست.

7- شناسایی مضامین هر یک از سناریوها برای سازمان

پس از توسعه سناریوها، می‌توان با رجوع به موضوع به تصمیم اصلی شناخته شده در گام اول، به تمرین آینده پرداخت. تصمیم مورد نظر در هر یک از سناریوها چطور به نظر می‌رسد؟ چه آسیب پذیری‌هایی آشکار شده است؟ آیا تصمیم با راهبرد تدوین شده در همه سناریوها استوار است یا در یک یا دو سناریو خوب به نظر می‌رسد؟ یکی از راهکارهایی که در این مرحله می‌تواند به تیم تصمیم گیرنده کمک کند نوشتن سناریوها با جزئیات کامل است(آذر و گوهری‌فر و مشبکی، 1393).

شکل و قالبی که سناریوها نوشته می‌شوند بسته به تجارب تیم طراح، سطح پیچیدگی سناریو و توانایی دست اندرکاران در تعریف استراتژی مرتبط به هر سناریو می‌تواند متفاوت باشد.

مركر اشاره می‌کند که بهترین قالب، روشی است که نویسنده سناریو با آن راحت باشد و وی در این راه می‌تواند از گراف‌ها، جدول‌ها و توصیف تشریحی بهره گیرد. مقادیر عوامل محرک در سناریوها به هر شکلی که تشريح شده باشند، در نهایت، به شکل متغیرهای زبانی ترجمه می‌گردند. متغیرهای زبانی، متغیرهایی می‌باشند که مقادیر آنها به صورت کلمات زبان طبیعی بیان می‌شود؛

به طور مثال تقاضا یک متغیر زبانی است که مقادیر (خیلی کم، کم، عادی، زیاد، خیلی زیاد) را می‌پذیرد. در پایان این مرحله، سناریوها به صورت ترکیبی از متغیرهای زبانی در می‌آیند و آماده به کارگیری در مراحل بعدی می‌شوند. به طور مثال با فرض شناسایی دو عامل تقاضا و نرخ دستمزد. به عنوان عوامل محرک محيطی یک سازمان، تركيب {(تقاضا-زیاد) و (نرخ دستمزد- عادی )} می‌تواند نشان‌دهنده یکی از سناریوهای آینده سازمان باشند، جهت کمی‌گردن این متغیرهای زبانی، می‌توان با توجه به شرایط ذکر شده در شرح سناریو و نیز شکل تابع عضویت متغیر زبانی، عددی متناظر با آن انتخاب کرد. (هاشمی‌و اعرابی و حنفی‌زاده، 1385)

8-تعریف شاخص‌ها و علائم راهنما در برنامه ریزی سناریو

بسیار مهم است بتوان تشخیص داد کدام سناریوی نوشته شده، به واقعیت در حال ظهور نزدیک است، غالبا جهت تاریخ آشکار است، به ویژه با توجه به عواملی مانند سلامت کلی اقتصاد. البته گاهی نیز ممکن است شاخص‌های راهنما برای سناریوهای نوشته شده ملاحظاتی نیز داشته است. زمانی که سناریوهای مختلف پر بار شدند و مضامین آنها برای موضوع اصلی مشخص شدند، آنگاه باید زمانی برای تخیل و شناسایی چند شاخص راهنما، به منظور نظارت مداوم بر تحولات در نظر گرفته شود. اگر این شاخص‌ها به دقت انتخاب شوند، سازمان با دانستن این که چگونه آینده بر راهبردها و تصمیم‌های موجود تأثیر می‌گذارد، جهش بهتری در فضای رقابتی خواهد داشت. ( آذر و گوهری‌فر و مشبکی، 1393)

نمونه سناریو نویسی در کسب و کار

رویکرد هشت‌مرحله‌ای گروه GBN (Global Business Network) برای برنامه‌ریزی سناریو شامل مراحلی است که به شرکت‌ها کمک می‌کند در مواجهه با عدم قطعیت‌های محیطی، برنامه‌ریزی دقیق‌تری انجام دهند. در ادامه یک مثال فرضی برای یک کسب‌وکار ارائه می‌شود که قصد ورود به بازار خدمات تحویل هوشمند (Smart Delivery Services) را دارد.


۱. تعریف تصمیم یا مسئله کلیدی

سؤال:
چگونه می‌توانیم در ۵ سال آینده در بازار رقابتی خدمات تحویل هوشمند (در ایران) جایگاه رهبری کسب کنیم؟


۲. شناسایی نیروهای پیشران کلیدی

بر اساس مطالعات، دو پیشران کلیدی زیر شناسایی می‌شوند:

  • توسعه فناوری: میزان رشد تکنولوژی‌های خودران و اینترنت اشیا.
  • پایداری اقتصادی و زیرساختی: وضعیت اقتصادی کشور و توسعه زیرساخت‌های شهری.

۳. شناسایی عدم قطعیت‌های بحرانی

  • نرخ پذیرش فناوری در جامعه: آیا کاربران آماده پذیرش پهپادها و وسایل خودران برای تحویل هستند؟
  • وضعیت نظارتی: آیا قوانین دولت برای استفاده از این فناوری‌ها مناسب خواهد بود یا محدودیت ایجاد می‌کند؟

۴. توسعه ماتریس سناریو

دو محور اصلی برای سناریوها:

  • محور افقی: پذیرش فناوری توسط جامعه (بالا/پایین).
  • محور عمودی: وضعیت نظارتی (انعطاف‌پذیر/سخت‌گیرانه).
 انعطاف‌پذیرسخت‌گیرانه
پذیرش فناوری بالاسناریوی “آسمان باز”سناریوی “مسیرهای محدود”
پذیرش فناوری پایینسناریوی “شتاب محتاطانه”سناریوی “ترافیک بسته”

۵. توسعه روایت‌های سناریوها

  1. آسمان باز: قوانین منعطف و پذیرش فناوری بالا منجر به رشد سریع خدمات پهپادی و خودران می‌شود. شرکت‌ها باید روی نوآوری سریع تمرکز کنند.
  2. مسیرهای محدود: پذیرش فناوری بالاست اما قوانین سخت‌گیرانه مانع رشد سریع می‌شوند؛ همکاری با دولت و لابی‌گری اهمیت دارد.
  3. شتاب محتاطانه: قوانین باز است اما جامعه آماده پذیرش نیست. تمرکز باید روی آموزش کاربران و بازاریابی باشد.
  4. ترافیک بسته: قوانین سخت و پذیرش پایین؛ بهترین استراتژی کاهش هزینه‌ها و سرمایه‌گذاری بلندمدت است.

۶. شناسایی پیامدهای کلیدی برای کسب‌وکار

  • در سناریوی آسمان باز: تمرکز بر نوآوری محصول و گسترش خدمات.
  • در سناریوی مسیرهای محدود: توسعه روابط با نهادهای نظارتی.
  • در سناریوی شتاب محتاطانه: برنامه‌های آموزشی و بازاریابی قوی.
  • در سناریوی ترافیک بسته: کاهش فعالیت‌ها و بررسی بازارهای دیگر.

۷. تدوین استراتژی‌های منعطف

  • سرمایه‌گذاری روی فناوری خودران که در همه سناریوها به‌کار بیاید.
  • توسعه برنامه‌های بازاریابی برای افزایش پذیرش عمومی.
  • تشکیل تیمی برای مدیریت ارتباط با نهادهای نظارتی.

۸. انتخاب شاخص‌های هشدار اولیه

  • نرخ تصویب قوانین جدید در حوزه فناوری.
  • میزان پذیرش فناوری‌های مشابه (مانند تاکسی‌های اینترنتی).
  • سرمایه‌گذاری شرکت‌های بزرگ داخلی و خارجی در این حوزه.

این رویکرد، یعنی استفاده از برنامه ریزی سناریو با روش پیشنهادی شوارتز کمک می‌کند تا شرکت بتواند تصمیم‌گیری‌های آگاهانه‌تری در مواجهه با آینده انجام دهد و برای تمامی حالت‌های ممکن آماده باشد.

خروجی برنامه ریزی مبتنی بر سناریو

همان گونه که ذکر شد سناریوها در واقع ترکیبی از عوامل محرک محیطی می‌باشند. از آنجا که لزوما تمامی‌ترکیب‌های ممکن از عوامل محرکه منطقی و امکانپذیر نیست لذا خبرگان و برنامه‌ریزان سازمان در این مرحله اقدام به بررسی سناریوهای اولیه کرده و آنها را از جهت همخوانی روندهای ذکر شده و بازه زمانی مورد تجزیه و تحلیل قرار می‌دهند. به این ترتیب سناریوهایی که از لحاظ عملی امکانپذیر و قابل وقوع نباشند، حذف می‌شوند. مساله تعداد سناریوها است. مرکر بیان می‌کند که در برنامه ریزی سناریو اگرچه هیچ دلیل تئوری جهت کاهش تعداد سناریوها به ۲ یا ۳ وجود ندارد، تقریبا تمامی‌تلاش‌های عملی، بر ایجاد ۲ سناریو به عنوان تعداد مطلوب تأکید دارد. وندرهیدن معتقد است بیش از 4 سناریو از لحاظ سازمانی غیرعملی بوده و نیز جهت پوشش دادن عدم قطعیت حداقل ۲ سناریو نیز مورد نیاز است. سیمپسون  توافق بر ۲ سناریو را نشان از نزدیکی دیدگاه‌های تیم و دست اندرکاران تهیه سناریوها می‌داند ولی بیش از چهار سناریو طراحی شده را ناشی از برخی عوامل غیر ضروری می‌داند. با توجه به موارد فوق طراحی ۲ تا 3 سناریو جهت پوشش دادن آینده‌های محتمل سازمان مناسب به نظر می‌رسد(هاشمی‌و اعرابی و حنفی‌زاده، 1385).

فایل اکسل راهنمای برنامه ریزی سناریو

فایل اکسل راهنمای برنامه ریزی سناریو زیر با هدف ساده سازی استفاده از روش شناسی شوارتز برای برنامه ریزی سناریو طراحی شده است. ما تمامی مواردی که برای برنامه ریزی سناریو مورد نیاز شماست را در این مقاله مطرح کردیم و خود شما می توانید با صرف وقت فایل کمکی مانند فایل کمکی ارائه شده توسط ما برای برنامه ریزی سناریوی خود را داشته باشید. این فایل یک راهنما برای افرادی است که به دنبال یک راه حل شسته رفته و سریع برای برنامه ریزی سناریو هستند. با استفاده از این فایل نه تنها یک منبع مورد اعتماد برای ساده سازی برنامه ریزی سناریو خواهد داشت، بلکه به پوشش بخشی از هزینه هایی که برای اداره بهتر این سایت نیز کمک خواهید کرد و ما می‌توانیم به تولید محتواها بهتر در راستای مدیریت شواهد محور سازمان ادامه دهیم.

بسته‌ ویژه برنامه ریزی سناریو

همه‌ی تلاش ما در مجموعه فرمانا این است که شما بتوانید به شکل کارآمدتری از داده‌ و شواهد در مدیریت استفاده کنید. به همین دلیل سه دسته از نیازمندی های هر تصمیم گیری داده محور، یعنی راهنماهای مدیریتی، داده‌های تصمیم گیری و ابزارهای تصمیم‌گیری را در کنار هم برای شما فراهم آورده‌ایم. امیدواریم که استفاده از  موارد زیر بتواند به شما در اجرای بهتر برنامه ریزی سناریو کمک کند


داده‌های کمکی برای برنامه ریزی سناریو


ابزارهای کمکی برای برنامه ریزی سناریو


راهنماهای مدیریتی برای برنامه ریزی سناریو

این مقاله را دوست داشتید؟ آن را با دوستان خود به اشتراک بگذارید.