مواد معدنی استراتژیک و آینده همکاری های نظامی
در هفتهای که گذشت، نشست بین رهبران ایالات متحده، اوکراین و اروپا گامهایی امیدوارکننده در جهت همکاری امنیتی به همراه داشت. یکی از مهمترین دستاوردهای این نشست، توافق جدید میان آمریکا و اوکراین در زمینه «صندوق سرمایهگذاری بازسازی» بود که میتواند زنجیره تأمین ایالات متحده و اروپا را مقاومتر کند. اما هنوز کار زیادی باقی مانده است. در این راستا، تقویت همکاری در زنجیره تأمین مواد معدنی حیاتی میان آمریکا و اتحادیه اروپا میتواند نقشی کلیدی ایفا کند.
تاکید اصلی این همکاریها باید بر امنیت و دفاع باشد، نه صرفاً انرژی پاک و موضوعات اقتصادی که در گذشته مطرح بودهاند. همکاری نزدیکتر میتواند پایه صنعتی دفاعی اروپا را تقویت کرده، آمادگی نظامی را بهبود بخشد و موضع بازدارندگی ناتو را تقویت کند؛ در عین حال به ایالات متحده کمک خواهد کرد تا مواد معدنی حیاتی را تأمین کرده، ظرفیت تولید صنعتی را حفظ کند و منابع خود را در منطقه هند-اقیانوس آرام بازتخصیص دهد. از سوی دیگر، چنین همکاریهایی میتواند وابستگی هر دو طرف به چین، که یکی از بزرگترین بازیگران بازار مواد معدنی است، کاهش دهد. اهمیت این همکاریها به ویژه در مواجهه با چالشهای چین برجسته میشود.
مکانیزمهای همکاری که مورد توجه قرار گرفتهاند – مانند ایجاد محافظهای تجاری، تقویت تلاشهای صنعتی و درسگرفتن از تجارب گذشته – نوآورانه هستند و میتوانند در چارچوب توافقهای موجود، یک توافق گستردهتر میان آمریکا و اتحادیه اروپا، یا به صورت توافقهای جداگانه جا داده شوند.
اروپا اولویتهای صنعتی دفاعی خود را تقویت میکند
تهاجم روسیه به اوکراین، اروپا را از مرحلهٔ بحثهای صرف درباره ایجاد ظرفیت دفاعی فراتر برد و به اقدامات عملی سوق داد. مسائل دفاع و امنیت به عنوان محور اصلی چرخه سیاسی اروپا برای سالهای ۲۰۲۴ تا ۲۰۲۹ تعریف شدهاند. اتحادیه اروپا با تصویب قانون «تقویت صنایع دفاعی اروپا از طریق خرید مشترک» در سال ۲۰۲۳، تولید دفاعی خود را در اسناد سیاستگذاری و پیشنهادهای قانونی برجسته کرده است. این قانون با تأمین بودجه اولیه ۳۰۰ میلیون یورویی (۳۵۰ میلیون دلار)، تاکنون بیش از ۱۱ میلیارد یورو (۱۲.۸ میلیارد دلار) خرید مشترک را تسهیل کرده است.
این بودجه در حال حاضر برای تامین مجدد مهمات و نوسازی برنامههای کلیدی مانند وسایل زرهی و تانکها مورد استفاده قرار گرفته است. صندوق دفاع اروپا نیز با حمایت از پروژههای تحقیقاتی و مشارکت بین کشورها ظرفیت همکاری را تقویت میکند. برنامه پیشنهادی صنایع دفاعی اروپا نیز ۱.۵ میلیارد یورو (۱.۷۵ میلیارد دلار) برای تقویت مقاومت صنعتی و تامین مداوم کالاها و خدمات دفاعی اختصاص داده است تا کشورهای اروپایی به تعهدات دفاعی خود عمل کنند.
از سوی دیگر، فعالسازی بند فرار پیمان ثبات و رشد توسط حداقل ۱۵ کشور عضو، امکان افزایش سهم تولید ناخالص داخلی به میزان ۱.۵ درصد برای سرمایهگذاری در بخش دفاع طی چهار سال آینده را ایجاد کرده است. گزارشهای دراگی در سال ۲۰۲۴ درباره رقابتپذیری اروپا و گزارشهای نینیستو در خصوص تقویت آمادگی و جاهطلبیهای نظامی و مدنی اروپا نیز زمینههای بیشتری برای تقویت پایگاه صنعتی دفاعی اروپا فراهم کردهاند.
در مارس ۲۰۲۵، اتحادیه اروپا در قالب “سپیدنامه دفاع اروپا – آمادگی ۲۰۳۰” و طرح مالی «برنامه اروپایی مسلح مجدد/آمادگی ۲۰۳۰»، هدف استراتژیک خود برای تقویت قابلیتهای دفاعیاش را تعریف کرد. این طرح ۸۰۰ میلیارد یورو (۹۳۳ میلیارد دلار) برای هزینههای دفاعی اختصاص داده و کشورهای عضو را قادر میسازد بودجههای خود را افزایش دهند. همچنین ابزارهای وامدهی به میزان ۱۵۰ میلیارد یورو (۱۷۵ میلیارد دلار) را راهاندازی کرده و ظرفیت وامدهی بانک سرمایهگذاری اروپا را برای پروژههای دفاعی گسترش داده است.
برای تحقق این چشمانداز، اتحادیه اروپا باید مواد معدنی حیاتی – مانند کبالت، عناصر خاکی کمیاب، و گالیوم – را برای کاربردهای نظامی و فناوریهای دو منظوره تأمین کند. این شامل باتریهای لیتیوم-یونی میشود که تقاضا برای آن در آینده به شکل «تصاعدی» افزایش خواهد یافت، همانگونه که در قانون مواد خام حیاتی اروپایی ۲۰۲۴ ذکر شده است.
این نخستین مقررات اتحادیه اروپایی در زمینه مواد معدنی حیاتی است که هدف آن کاهش وابستگی کشورهای عضو به منابع خارجی با قدرت بیش از حد بازار (مانند چین)، ایجاد مقاومت بیشتر، و تأمین مواد معدنی ضروری برای فناوریهای پاک، دیجیتال و دفاعی است. علاوه بر تلاشهای گسترده برای استفاده از منابع اروپایی از طریق استخراج، تصفیه و بازیافت، تلاشهای قابل توجهی برای تنوعبخشی به واردات از طریق سازوکارهای دوجانبه (۱۴ قرارداد موجود) و چندجانبه مانند آژانس بینالمللی انرژی، گروه ۷ و مشارکت امنیت مواد معدنی صورت گرفته است.
جمعبندی
با تمرکز بر پیامدهای استراتژیک و امنیتی، اولویتدهی به همکاری میان آمریکا و اتحادیه اروپا در زمینه مواد معدنی حیاتی برای دفاع میتواند انگیزهای باشد برای بازنگری در مشارکت امنیت مواد معدنی، حل اختلافات تجاری یا تنظیم توافقنامههای معدنی. این همکاریها میتواند به این دو اقتصاد کمک کند تا محافظهای تجاری قویتری برای صنایع تکنولوژی معدنی ایجاد کنند، تلاشهای کنونی را تقویت کنند، و اجرای سیاستها را با استفاده از تجربههای قبلی سادهتر کنند.
اروپا عزم خود را برای ادامه حمایت اقتصادی، انسانی و نظامی از اوکراین و تقویت قابلیتهای دفاعی خود نشان داده است. متحدان اروپایی با خوداتکایی و قابلیتهای نظامی قویتر، نه تنها به امنیت ترانسآتلانتیک خدمت خواهند کرد بلکه به تحقق اهداف استراتژیک ایالات متحده در منطقه هند-اقیانوس آرام کمک خواهند کرد — این فرصتی است برای ایجاد توازن میان امنیت زنجیره تأمین و توان دفاعی.
منبع مقاله : https://warontherocks.com/
معرفی فرمانا
فرمانا، پلتفرمی پیشرو در زمینه ارائه دادهها و تحلیلهای اقتصادی و مدیریتی است. شما میتوانید داده های اقتصاد ایران را در قالب فایل اکسل دریافت کنید، یا با راهنمای و نقشه راه ارزیابی عملکرد که شامل منابع جامعی از خزانهداری و وزارت دارایی بریتانیا است، آشنا شوید. همچنین، بیش از 2000 شاخص کلیدی عملکرد در دسترس شماست. علاوه بر این، میتوانید روندهای روز دنیا را در بخش تحلیل اخبار فرمانا دنبال کنید.